loạn sản
Định nghĩa
- Danh từ (y học):
- Sự phát triển bất thường của tế bào: "loạn sản" chỉ tình trạng các tế bào trong mô hoặc cơ quan phát triển không bình thường về hình dạng, kích thước hoặc cấu trúc, thường được xem là dấu hiệu tiền ung thư hoặc liên quan đến các bệnh lý khác.
- Rối loạn biệt hóa tế bào: "loạn sản" mô tả quá trình các tế bào mất khả năng biệt hóa đúng cách, dẫn đến sự thay đổi bất thường trong mô.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị loạn sản cổ tử cung. (Bác sĩ xác định tế bào cổ tử cung của bệnh nhân phát triển bất thường.)
- Loạn sản xương là một dạng rối loạn phát triển xương. (Tình trạng tế bào xương phát triển không bình thường gây ra các vấn đề về cấu trúc xương.)
- Kết quả sinh thiết cho thấy có dấu hiệu loạn sản nhẹ. (Mẫu mô xét nghiệm cho thấy tế bào phát triển bất thường ở mức độ thấp.)
Các cách sử dụng nâng cao
"loạn sản biểu mô": tình trạng tế bào biểu mô phát triển bất thường, thường gặp ở các cơ quan như da, niêm mạc.
- Loạn sản biểu mô có thể tiến triển thành ung thư nếu không được điều trị. (Tế bào biểu mô phát triển bất thường có nguy cơ trở thành ung thư.)
"loạn sản sợi xương": một loại loạn sản ảnh hưởng đến xương, làm xương yếu và dễ gãy.
- Bệnh nhân mắc loạn sản sợi xương cần theo dõi thường xuyên. (Người bị rối loạn phát triển xương cần được kiểm tra định kỳ.)
Biến thể và từ gần giống
Sản (danh từ): quá trình hình thành, phát triển.
- Sản xuất tế bào diễn ra liên tục trong cơ thể. (Quá trình tạo ra tế bào mới.)
Loạn (danh từ): rối loạn, mất trật tự.
- Hệ thống miễn dịch bị loạn có thể gây bệnh tự miễn. (Hệ miễn dịch hoạt động bất thường.)
Loạn dưỡng (danh từ): rối loạn dinh dưỡng mô, khác với loạn sản ở chỗ liên quan đến suy giảm chức năng hơn là phát triển bất thường.
- Loạn dưỡng cơ làm yếu các cơ bắp. (Rối loạn dinh dưỡng cơ dẫn đến suy yếu cơ.)
Từ đồng nghĩa
- Dysplasie (từ mượn từ tiếng Pháp, dùng trong y học): tình trạng phát triển tế bào bất thường.
- Rối loạn phát triển tế bào: cách diễn đạt thông thường cho hiện tượng loạn sản.
Thành ngữ liên quan
Loạn sản nặng: mức độ loạn sản cao, có nguy cơ chuyển thành ung thư.
- Bệnh nhân được chẩn đoán loạn sản nặng cần phẫu thuật ngay. (Tình trạng tế bào phát triển bất thường ở mức nghiêm trọng yêu cầu can thiệp y tế khẩn cấp.)
Loạn sản nhẹ: mức độ loạn sản thấp, thường có thể tự hồi phục hoặc theo dõi.
- Loạn sản nhẹ thường không cần điều trị đặc hiệu. (Tế bào phát triển bất thường ở mức thấp thường không cần can thiệp y tế mạnh.)